- Dư nợ cho vay tăng chậm, các ngân hàng phải bước vào cuộc đua về đầu ra sẽ làm cho lãi suất tiết kiệm lẫn cho vay đi xuống. Sau khi Ngân hàng (NH) Nhà nước ban hành Thông tư 19 điều chỉnh một số
quy định của Thông tư 13 về các tỉ lệ an toàn vốn, giải quyết một phần
tình trạng ách tắc trong lưu thông vốn, nhiều người kỳ vọng thị trường
lãi suất tiết kiệm lẫn cho vay sẽ giảm trong thời gian tới.
Minh bạch hóa thị trường
Theo Thông tư 19, các NH được tính tiền gửi Kho bạc Nhà nước vào nguồn
vốn huy động. Như vậy, với số tiền gửi không kỳ hạn từ Kho bạc Nhà nước
khoảng 57.000 tỉ đồng (số liệu ước tính năm 2010), các NH vẫn duy trì
được nguồn vốn giá rẻ để cân đối với số vốn huy động lãi suất cao, từ đó
có thêm điều kiện hạ lãi suất cho vay. Mặt khác, do số tiền gửi không
kỳ hạn tương đối ổn định ở mức 20%-30% nên Thông tư 19 cũng cho phép các
NH được sử dụng 25% số tiền gửi không kỳ hạn của tổ chức kinh tế để
cho vay...
Đặc biệt, Thông tư 19 còn cho phép các NH sử dụng tiền vay từ NH bạn có
kỳ hạn 3 tháng để cho vay. Điều này đã triệt tiêu quy định cũ là NH
không được vay vốn NH bạn quá 20% so với số vốn đã huy động từ dân cư và
tổ chức kinh tế. Thị trường lãi suất sẽ không còn hiện tượng NH mạnh
vốn núp bóng cho vay NH bạn thông qua doanh nghiệp hoặc người nhà. NH
nhỏ có thể dễ dàng tiếp cận vốn của NH lớn với lãi suất chỉ khoảng
8%-9%, giảm áp lực tăng lãi suất huy động vốn bằng mọi giá khi nguồn vốn
ra vào mất cân đối, tạo điều kiện cho mặt bằng lãi suất đầu vào đi
xuống.
Tín hiệu tích cực
Sau khi các quy định trên có hiệu lực (ngày 1-10), thị trường lãi suất
đã phản ứng tích cực. NH Đại Á giảm lãi suất tiết kiệm VNĐ từ 0,14% đến
0,2%/năm. Lãi suất tiền gửi VNĐ kỳ hạn 1 tháng chỉ còn 10,95%/năm; lãi
suất USD kỳ hạn 1 và 2 tháng cũng xuống còn 3,75%/năm. Trong khi đó, NH
Nam Á dành 1.000 tỉ đồng cho doanh nghiệp vừa và nhỏ vay vốn lưu động,
lãi suất 13%/năm đối với VNĐ và 5%/năm đối với USD. NH Phương Tây giảm
1% lãi suất cho vay doanh nghiệp nhỏ, đồng thời giảm 30% phí chuyển tiền
trong 3 tháng đầu, miễn phí trả nợ trước hạn. NH An Bình áp lãi suất
cho vay doanh nghiệp nhỏ thấp hơn 1%/năm so với lãi suất cho vay thông
thường. NH Phương Đông giảm 0,5% lãi suất cho khách hàng vay tiền mua ô
tô. Nhiều NH khác cũng đang tính toán để hạ lãi suất đầu vào lẫn đầu ra.
Để giảm dần lãi suất, mới đây, Hiệp hội NH Việt Nam (VNBA) đề nghị các
NH thương mại giảm lãi suất huy động từ 11,2%/năm xuống còn 11%/năm.
Riêng lãi suất không kỳ hạn, một số NH đang áp dụng ở mức 4,8%/năm, do
vậy VNBA đề nghị những NH này giảm lãi suất tiền gửi không kỳ hạn để
giảm chi phí kinh doanh, từ đó giảm lãi suất cho vay.
Về huy động vốn bằng ngoại tệ, VNBA cho rằng mặt bằng lãi suất huy động
USD đang có xu hướng tăng, phổ biến ở mức 4,7%-5,2%/năm là quá cao so
với thị trường quốc tế. Vì vậy, để mặt bằng lãi suất huy động VNĐ đi
xuống, tạo sự cân đối giữa lãi suất USD với VNĐ, các NH cũng nên giảm
lãi suất đầu vào USD.